![İnsanlar yapay zekaya aşık oluyor. Endişelenmeli miyiz?](https://fizikist.com/uploads/img/1721078063_ai-7977960-1280jpg.jpg)
Son on yılda, Apple'ın Siri'si ve Amazon'un Alexa'sı gibi yapay zeka destekli sanal asistanlar, akıllı telefonlar ve sosyal medya gibi teknolojilerin ayrılmaz bir parçası haline geldi.
Son zamanlarda ise insan benzeri yeni bir sohbet robotu türü yükselişte: Yapay zekalı romantik arkadaşlar. Chatbot'lar insanlarla metin, ses ve görüntü aracılığıyla iletişim kuran yapay zeka destekli programlardır.
Şu anda myanima.ai, Eva AI, Nomi.AI ve Replika gibi 100'den fazla yapay zeka destekli uygulama, fiziksel ve kişilik özellikleri de dahil olmak üzere kapsamlı kişiselleştirme seçenekleriyle romantik ve cinsel yoldaşlar sunuyor. Olağanüstü gerçekçilik, uyarlanabilirlik ve etkileşimli akışkanlık sergileyen bu yapay zeka sohbet robotları, kullanıcıların ilgi alanlarına, ihtiyaçlarına ve iletişim tarzlarına uyacak şekilde yanıtlarını ince ayarlayarak konuşma boyunca aşamalı olarak gelişebilir.
Modern YZ sohbet robotları, kullanıcıların etkileşime girme ve duygusal bağ kurma eğilimini artıran, hatta aşık olma noktasına kadar varan, giderek insana benzeyen niteliklere sahiptir.
COVID-19 salgını kısıtlamalarıyla daha da şiddetlenen yalnızlık, daha fazla insanın YZ'yi danışmanların, arkadaşların ve romantik partnerlerin yerine kullanmasına neden oldu.
Romantik Partner Muadilleri
Araştırmalar, yapay zeka sohbet robotlarının arkadaşlık sunabileceğini, yalnızlığı hafifletebileceğini ve destekleyici mesajlarla olumlu duyguları artırabileceğini gösteriyor. Chatbotlar ayrıca diğer kaynakların az olduğu durumlarda açık sohbetler ve tavsiyeler için yargısız bir alan sağlıyor. İnsanlar ayrıca yapay zeka ile insan ilişkilerine benzer samimi ve tutkulu bağlar kurabilir.
Şaşırtıcı bir şekilde, katılımcılar bir insanla mı yoksa bir chatbotla mı etkileşime girdiklerine inansalar da, keyif alma, cinsel uyarılma ve duygusal tepki açısından bir fark yok gibi görünüyor. Hatta bir çalışma, bireylerin sohbet sırasında daha az duyarlı insanlara kıyasla chatbotlarla daha güçlü bir duygusal bağ hissettiklerini göstermiştir.
Araştırmalar, insanların "gerçek" bir insan olmadığını kabul etseler bile yapay zeka ile gerçek duygusal bağlar kurabileceğini tekrar tekrar göstermektedir. Birçok insan sohbet robotlarını kullanmaktan psikolojik faydalar elde ediyor gibi görünse de, bu ilişkilerin potansiyel olarak zararlı sonuçları belirsizliğini korumaktadır.
YZ Aşkının Karanlık Yüzü
Romantik sohbet robotları, çatışmadan ve uzlaşma ihtiyacından kaçınırken, sürekli erişilebilirlik ve sorunsuz etkileşimlerle benzersiz bir arkadaşlık biçimi sunmak üzere programlanmıştır. Bu durum, kullanıcıların insan romantik ve cinsel ilişkilerine dair beklentileri üzerindeki etkisi konusunda endişelere yol açmaktadır.
Romantik sohbet robotları, sosyal becerilerin gelişimini ve duygusal düzenleme ve sosyal etkileşimler yoluyla kendini onaylama dahil olmak üzere gerçek dünya ilişkilerinde gezinmek için gerekli ayarlamaları engelleyebilir. Bu unsurlardan yoksun olmak, kullanıcıların diğer insanlarla gerçek, karmaşık ve karşılıklı ilişkiler geliştirme becerilerini engelleyebilir; insanlar arası ilişkiler genellikle kişisel gelişimi ve daha derin duygusal bağları teşvik eden zorluklar ve çatışmalar içerir.
YZ arkadaşlarının özelleştirilebilir doğası ve sürekli kullanılabilirliği, sosyal izolasyona ve duygusal bağımlılığa da yol açabilir. Araştırmacılar, YZ yoldaşlarıyla yoğun etkileşimin bireylerin yakın çevrelerinden uzaklaşmalarına ve yeni, anlamlı sosyal bağlantılar kurma motivasyonlarının azalmasına neden olabileceğini öne sürüyor. Kullanıcılar ayrıca duygusal destek, arkadaşlık veya cinsel ihtiyaçların karşılanması için bu dijital varlıklara aşırı güvenmeye başlayabilir.
Kayda değer bir örnek, 2023 yılında Replika'nın YZ arkadaşlarının cinsel rol yapma yeteneklerini kaldırmasıyla ortaya çıkmıştır. Bu değişiklik mevcut Replika'ların kişiliklerini önemli ölçüde değiştirerek kullanıcılarda ciddi sıkıntılara neden oldu. Birçok kullanıcı ihanete uğramış ve reddedilmiş hissetti ve derin bir kayıp duygusu bildirdi. Tepkiler nedeniyle Replika, mevcut kullanıcılar için işlevselliği hızla eski haline getirdi.
Hassas Gözetim
2023 yılında Mozilla Vakfı'nın 11 popüler yapay zekalı chatbot uygulaması üzerinde yaptığı güvenlik analizi, endişe verici gizlilik sorunlarını ortaya çıkardı. Uygulamaların çoğu kişisel verileri paylaşabiliyor ya da satabiliyor, yarısı ise kullanıcıların bilgilerini silmesini engelliyor.
Daha da endişe verici olanı, bu uygulamaların çoğunun, pazarlama amacıyla cihazlarındaki kullanıcı etkinliklerini izleyen binlerce izleyiciyle dolu olmasıdır. Yakın zamanda 21 yapay zekalı romantik arkadaşlık uygulaması üzerinde yapılan bir başka araştırma da benzer gizlilik endişelerini ortaya koydu.
Romantik Mutluluğu Artırmak
Ampirik veriler hala ortaya çıkmakta olsa da, yapay zeka güdümlü cinsel etkileşimler cinsel ve romantik ilişkilere güvenli, düşük riskli bir alternatif sunabilir. Romantik ve cinsel sohbet robotları, hastalık, yas, cinsel zorluklar, psikolojik engeller veya hareket bozuklukları nedeniyle tatmin edici romantik ilişkiler kurmakta büyük zorluklar yaşayan bireyler için özellikle umut vaat ediyor.
Yapay zeka teknolojileri, marjinal topluluklar veya sosyal olarak izole edilmiş bireyler arasında cinsel ve romantik keşifler için de kullanılabilir.
Ayrıca, sohbet robotları romantik bir sosyalleşme ve araştırma aracı olarak kullanılabilir ve bireylerin bağ kurmalarına ve etkileşim becerilerini geliştirmelerine yardımcı olabilir. Örneğin, araştırmalar uzun mesafeli çiftler arasında duygusal iletişimi geliştirmede etkili olduklarını gösterirken, devam eden çalışmalar bireylerin flört uygulamalarında hayalet olarak görülmekten kaynaklanan sıkıntıyı yönetmelerine yardımcı olma potansiyellerini araştırıyor.
Université du Québec à Montréal'de bulunan EROSS laboratuvarındaki araştırmacılar olarak, devam eden çalışmalarımızdan biri, istemsiz bekarların romantik becerilerini geliştirmelerine ve reddedilmeyle başa çıkmalarına yardımcı olmak için sohbet robotlarının kullanımını değerlendirmektedir.
Umut verici klinik uygulamalara rağmen, chatbotların kullanımına ilişkin mevcut seks araştırmaları esas olarak cinsel yolla bulaşan enfeksiyonlar ve üreme sağlığı gibi konuları kapsayan cinsel sağlık eğitimine odaklanmaktadır.
İlişki Devrimi
Yapay zeka teknolojilerindeki güncel gelişmeler, yakın romantik ve cinsel ilişkiler için yeni bir döneme işaret ediyor. YZ sohbet robotları, yalnızlığı hafifletmek, romantik becerileri geliştirmek ve samimiyetle mücadele edenlere destek sağlamak için umut verici fırsatlarla kişiselleştirilmiş romantik ve duygusal tatmin edici etkileşimler sunabilir.
Bununla birlikte, romantik yaşamlarımıza olumlu entegrasyon için eğitimli, araştırmaya dayalı ve iyi düzenlenmiş bir yaklaşıma duyulan ihtiyacın altını çizen gizlilik sorunları ve önemli etik kaygıları da gündeme getirmektedirler. Ancak mevcut eğilimler, yapay zeka arkadaşlarının kalıcı olacağını gösteriyor.
Bu yazı LIVESCIENCE’ de yayınlanmıştır.
0 yorum